Het gebruik en de werking van acupunctuur is controversieel. De oorzaken van een ziekte kunnen volgens de leer van de acupunctuur zijn:

Een verstoring van het evenwicht tussen Yin en Yang. Een teveel aan Yin veroorzaakt veel koude, slaperigheid en vermoeidheid. Een teveel aan Yang kan zorgen voor hitte, slapeloosheid en overactiviteit.
Een verstoring of een onregelmatigheid in de meridianen van de levensenergie (Qi of Chi) of in het bloed (in het Chinees ook wel Xue genoemd). Dit veroorzaakt pijn in een orgaan of in de loop van de meridianen.
Een tekort aan levensenergie (Yin en Yang) of bloed. Hierdoor zullen de organen minder goed functioneren.

Als één van de volgende punten het geval is, worden er naalden in de acupunctuurpunten gestoken die de verstoringen of onregelmatigheden van de levensenergie of van het bloed opheffen. Acupunctuur zorgt ervoor dat de levensenergie wordt gestimuleerd, afgeremd of dat alles weer goed verloopt.